Feeds:
Δημοσιεύσεις
Σχόλια

Αργολική Αρχειακή Βιβλιοθήκη Ιστορίας & Πολιτισμού

10 Νοεμβρίου, 2008 από Αργολική Αρχειακή Βιβλιοθήκη Ιστορίας & Πολιτισμού

Αργολική Αρχειακή Βιβλιοθήκη Ιστορίας & Πολιτισμού.

 

Φεστιβάλ Επιδαύρου. Τα κορίτσια του χορού, Ιούνιος 1955, εν αναμονή.

Η Αργολική Βιβλιοθήκη Ιστορίας και Πολιτισμού, λειτουργεί ως ένας μη κερδοσκοπικός οργανισμός ιστορικού και πολιτιστικού χαρακτήρα. Ο βασικός σκοπός  της είναι η έρευνα, ο εντοπισμός, η συλλογή, η ταξινόμηση, η διάσωση, η μελέτη και η έκδοση αρχειακού υλικού που αφορά στην ιστορική και πνευματική εξέλιξη και ανάπτυξη του νομού Αργολίδας, της Πελοποννήσου αλλά και γενικότερα της Ελλάδας.

Μέσα από την καταγραφή και την ανάδειξη αυτού του υλικού, στοχεύει να καταστήσει κοινωνούς όλους όσοι ενδιαφέρονται να πληροφορηθούν, να μελετήσουν ή να αξιοποιήσουν αυτόν τον πολιτιστικό και ιστορικό θησαυρό.

Παραδοσιακή μέθοδος μαζέματος της σοδειάς των δημητριακών στην πεδιάδα του Άργους. Στο βάθος η Ακρόπολη της Λάρισας (1901).

Η Αργολική Αρχειακή Βιβλιοθήκη επιχειρεί να διασώσει, να διατηρήσει, να μελετήσει και να καταγράψει όσα στοιχεία του παρελθόντος ακόμη αχνά διακρίνονται, πριν τα καταπιεί ο χρόνος και η λήθη.

Οι συλλογές της, καλύπτουν πολύπλευρα την ιστορική εξέλιξη και την πολιτιστική ανάπτυξη της Χώρας και ειδικότερα της Αργολίδας, από τους αρχαίους χρόνους μέχρι τις μέρες μας.

Η σημαντικότητά της έγκειται στο γεγονός ότι ήδη κατέχει ιδιαίτερα πλούσιο αρχειακό υλικό που αφορά στην πολιτιστική και ιστορική πραγματικότητα της Ελλάδας, όπως αυτή αναδεικνύεται μέσα από διάφορες εκφάνσεις της κοινωνικής, οικονομικής και πολιτιστικής πορείας του τόπου.

Ναύπλιο. Άποψις προς Ακροναυπλίαν και Παλαμήδι, δεκαετία 1930.

Την ουσιαστική προσφορά της Βιβλιοθήκης, από τα πρώτα της βήματα, εκτίμησε η Επιτροπή Πολιτών του Νομού Αργολίδας, που την πρότεινε ομόφωνα στον Οργανισμό Πολιτισμού και Αθλητισμού της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης και στις 22 Μαρτίου 2009, της απονεμήθηκε το Βραβείο Πολιτιστικής Προσφοράς 2008, για την συμβολή της στην προώθηση του Πολιτισμού της Αργολίδας, στο διαδίκτυο. Επίσης η ΕΤ1 εκτιμώντας το έργο της, πρόβαλε γι’ αυτήν ένα ειδικό ντοκιμαντέρ – αφιέρωμα.

Συνέδριο Διδασκάλων. Ναύπλιο 1924. ( Αρχείο: Αργολική Αρχειακή Βιβλιοθήκη Ιστορίας & Πολιτισμού).

 

Άργος, σε πρώτο πλάνο Γεωργοί στις καθημερινές ασχολίες τους, στο βάθος το φρούριο Λάρισα του Άργους και κάτω η Ιερά Μονή Παναγίας της Κατακεκρυμμένης ή Πορτοκαλούσας. Φωτογραφία του Ελβετού Φρεντερίκ Μπουασονά (Frederic Boissonnas), περίπου το 1903.

Άργος, σε πρώτο πλάνο Γεωργοί στις καθημερινές ασχολίες τους, στο βάθος το φρούριο Λάρισα του Άργους και κάτω η Ιερά Μονή Παναγίας της Κατακεκρυμμένης ή Πορτοκαλούσας. Φωτογραφία του Ελβετού Φρεντερίκ Μπουασονά (Frederic Boissonnas), περίπου το 1903.

 

Άργος, Πλατεία Αγίου Πέτρου. Η Λήψη της φωτογραφίας έχει γίνει από το Δημαρχείο, πιθανολογείται στις αρχές του 20ου αιώνα.

Άργος, Πλατεία Αγίου Πέτρου. Η Λήψη της φωτογραφίας έχει γίνει από το Δημαρχείο, πιθανολογείται στις αρχές του 20ου αιώνα.

 

Καποδιστριακό Άργος. Λίγο πριν την παρέλαση της 25ης Μαρτίου 1933 ( Αρχείο: Καλλιόπη Κιτσοπούλου).

Η αξιοπιστία και η συνέπεια της επικροτούνται  από διάφορους πνευματικούς φορείς και ιδρύματα, οι οποίοι συνεργάζονται μαζί της αξιοποιώντας το υλικό της, προκειμένου να εκδώσουν σχετικά βιβλία ή να συμπληρώσουν άλλες μελέτες τους.

 

Άργος. Η οδός Βασ. Κωνσταντίνου (1930;). Στο βάθος διακρίνεται το κάστρο της Λάρισας και η Παναγία η Κατακεκρυμμένη.

 

Άργος. Το βόρειο τμήμα της πλατείας του Αγίου Πέτρου και η αρχή της Βασ. Κωνσταντίνου.Το πρώτο κτίριο δεξιά κατεδαφίστηκε και παραχώρησε τη θέση του σε πολυκατοικία. Το επόμενο κτίσμα ήταν το ξενοδοχείο «Αγαμέμνων». Αριστερά της οδού, το πρώτο κτίσμα ήταν το γραφικό «Γιαλί Καφενέ», που κατεδαφίστηκε το 1958, για να παραχωρήσει τη θέση του σε άλλη μία πολυκατοικία. (Φώτο του 1939;).

 

Άργος, οδός Ερμού, σημερινή Παν. Τσαλδάρη, περ. 1926. Στο βάθος το παλιό καμπαναριό του Καθεδρικού Ιερού Ναού Αγίου Πέτρου. Φωτογραφία: Γεώργιος Κυριακίδης (Απελλής).

Άργος, οδός Ερμού, σημερινή Παν. Τσαλδάρη, περ. 1926. Στο βάθος το παλιό καμπαναριό του Καθεδρικού Ιερού Ναού Αγίου Πέτρου. Φωτογραφία: Γεώργιος Κυριακίδης (Απελλής).

Η Αργολική Αρχειακή Βιβλιοθήκη, αποτελεί πλέον σημείο αναφοράς όλων εκείνων που ενδιαφέρονται για τα θέματα που πραγματεύεται και δηλώνει ότι θα σταθεί συμπαραστάτης και αρωγός σε κάθε πρωτοβουλία που σχετίζεται με αυτά.

  Εκδόσεις Εκ Προοιμἰου

Αναρτήθηκε στις Άργος, Αργολική Αρχειακή Βιβλιοθήκη Ιστορίας & Πολιτισμού | Με ετικέτα , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , |

Βάλτερ Βρέντε (Walter Wrede, 1893-1990) – Ο «Πρεσβευτής» της Εθνοσοσιαλιστικής Αρχαιολογίας στην Ελλάδα

10 Ιουλίου, 2026 από Αργολική Αρχειακή Βιβλιοθήκη Ιστορίας & Πολιτισμού

Βάλτερ Βρέντε (Walter Wrede, 1893-1990) – Ο «Πρεσβευτής» της Εθνοσοσιαλιστικής Αρχαιολογίας στην Ελλάδα | Νίκος Νικολάου

 

Την περίοδο της ακμής του, το γερμανικό Εθνικοσοσιαλιστικό Κόμμα (NSDAP) περιελάμβανε στις τάξεις του όχι μόνο απλούς Γερμανούς πολίτες αλλά και αρκετούς διακεκριμένους εκπροσώπους του πνευματικού κόσμου της Γερμανίας. Ένας από αυτούς ήταν και ο Βάλτερ Βρέντε, διαπρεπής αρχαιολόγος με έντονη επιστημονική παρουσία στην προπολεμική Ελλάδα, του οποίου όμως η σταδιοδρομία αμαυρώθηκε ανεπανόρθωτα λόγω της απροκάλυπτης συνεργασίας του με τις κατοχικές Αρχές την περίοδο 1941-1944.

Ο Βάλτερ Βρέντε πραγματοποίησε εκτενείς επιφανειακές έρευνες στην Αργολίδα, οι οποίες κάλυψαν και την ευρύτερη περιοχή του Άργους. Ο Βρέντε περιέτρεχε την αργολική ύπαιθρο συλλέγοντας θραύσματα αρχαίων αγγείων (όστρακα) από την επιφάνεια του εδάφους. Στόχος του ήταν να χαρτογραφήσει και να καταγράψει στατιστικά τα δίκτυα οικισμών στην Αργολίδα ανά ιστορική περίοδο. Από τις δικές του επιφανειακές έρευνες στην Αττική και την Αργολίδα, συγκεντρώθηκαν περίπου 10.000 όστρακα, τα οποία μεταφέρθηκαν και ενσωματώθηκαν στην αρχαιολογική συλλογή του Γερμανικού Αρχαιολογικού Ινστιτούτου της Αθήνας.

Ο Βάλτερ Βρέντε άφησε πίσω του ένα τεράστιο και πολύτιμο οπτικό υλικό. Το φωτογραφικό αρχείο του Γερμανικού Αρχαιολογικού Ινστιτούτου της Αθήνας (DAI) περιλαμβάνει πολυάριθμες δικές του φωτογραφίες από το Άργος, την Τίρυνθα, τις Μυκήνες και άλλες θέσεις της Αργολίδας.

 

Βάλτερ Βρέντε (1893-1990).

Η επιστημονική και η επαγγελματική εξέλιξη του Βρέντε ως τα μέσα της δεκαετίας του 1930 κάθε άλλο παρά προοιωνίζονταν την αρνητική τροπή που θα έπαιρνε στη συνέχεια η σταδιοδρομία του.

Ο Βρέντε γεννήθηκε στις 5 Ιουνίου του 1893 στο Μάρμπουργκ και ήταν γιος του Γερμανού λόγιου Φερδινάνδου Βρέντε. Μετά τις εγκύκλιες σπουδές του στην  πατρική του πόλη (1899-1911) σπούδασε Αρχαία Ιστορία, Κλασικές Σπουδές και Κλασική Αρχαιολογία στο Τίμπινγκεν, στο Μάρμπουργκ και στο Βερολίνο. Οι πανεπιστημιακές σπουδές του διακόπηκαν λόγω της στρατιωτικής του θητείας κατά τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο, στη διάρκεια του οποίου αιχμαλωτίστηκε από τους Ρώσους.

Την 21η Ιουλίου 1921 του απονεμήθηκε ο τίτλος του διδάκτορα για την εργασία του με τίτλο Κriegers Abschied und Heimkehr in der griechischen Kunst Ι (Η απόλυση του πολεμιστή και ο επαναπατρισμός στην ελληνική τέχνη), την οποία εκπόνησε υπό τον διαπρεπή αρχαιολόγο Πάουλ Γιάκομπσταλ στο Πανεπιστήμιο του Μάρμπουργκ. Για την ίδια εργασία είχε προηγουμένως βραβευθεί από τη Φιλοσοφική Σχολή του ίδιου πανεπιστημίου, ενώ περίληψή της δημοσιεύθηκε στην Επετηρίδα της Φιλοσοφικής Σχολής το ίδιο έτος.[1]

Στη διάρκεια του 1921 ο Βρέντε διορίστηκε καθηγητής στη Γερμανική Σχολή Αθηνών ενώ παράλληλα παντρεύτηκε την Γκρέτε Μπάρτελς. Την περίοδο 1924-1926 διετέλεσε διευθυντής της Γερμανικής Σχολής Θεσσαλονίκης. Τον Οκτώβριο του 1926 διορίστηκε επιμελητής στο Γερμανικό Αρχαιολογικό Ινστιτούτο Αθηνών (Deutsches Archaologisches Institut Athen, στο εξής: DAI) του οποίου το 1927 έγινε υποδιευθυντής. Το 1928 έλαβε τον τίτλο του υφηγητή από το Πανεπιστήμιο του Μάρμπουργκ.[2] Διαβάστε τη συνέχεια »

Αναρτήθηκε στις Άρθρα - Μελέτες - Εισηγήσεις, Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος | Με ετικέτα , , , , , , , , , , | Leave a Comment »

Ο χάλκινος αθλητής του Λυγουριού του 5ου αιώνα π.Χ. στο Αρχαιολογικό Μουσείο του Βερολίνου

6 Ιουλίου, 2026 από Αργολική Αρχειακή Βιβλιοθήκη Ιστορίας & Πολιτισμού

Ο χάλκινος αθλητής του Λυγουριού του 5ου αιώνα π.Χ. στο Αρχαιολογικό Μουσείο του Βερολίνου – Αντώνης Ξυπολιάς

 

Στις συλλογές του Αρχαιολογικού Μουσείου του Βερολίνου φυλάσσονται δύο μικρά χάλκινα έργα προερχόμενα από το Λυγουριό, τα οποία αποτελούν σημαντικά τεκμήρια της πρώιμης κλασικής περιόδου. Η παρουσία τους επιβεβαιώνεται και από επιστολή του αρχαιολόγου Martin Maischberger, αναπληρωτή διευθυντή του μουσείου, με ημερομηνία 19 Δεκεμβρίου 2016[1].

Ξεχωριστή θέση ανάμεσά τους κατέχει ένα αγαλμάτιο νεαρού αθλητή, χρονολογούμενο γύρω στο 470 π.Χ. Παρά το μικρό του μέγεθος, αποτελεί σημαντική μαρτυρία για τη μετάβαση από την ύστερη αρχαϊκή στην πρώιμη κλασική γλυπτική. Η μελέτη του έργου συμβάλλει στην κατανόηση της εξέλιξης της αργειακής καλλιτεχνικής παράδοσης και φωτίζει τη διαμόρφωση των αισθητικών αρχών που αργότερα θα συστηματοποιηθούν από τον Πολύκλειτο.

Σύμφωνα με τα αρχεία του μουσείου, τη σχετική βιβλιογραφία[2], αλλά και την σχετική επιστολή της 19 Δεκεμβρίου 2016  τα δύο αντικείμενα εντάχθηκαν στις συλλογές του ως δωρεά του αυτοκράτορα Γουλιέλμου Β’ και προέρχονταν από ιδιωτική συλλογή της Αθήνας. Το πρώτο παριστάνει νεαρό αθλητή που κρατά μικρή σφαίρα στο αριστερό χέρι (Misc. 8089), ενώ το δεύτερο αποτελεί θραύσμα ανδρικής μορφής με σφιγμένη γροθιά, η οποία πιθανότατα απεικόνιζε τον Ηρακλή ή τον Δία (αρ. καταλόγου Misc. 8090).

 

Ο χάλκινος αθλητής του Λυγουριού. Δημοσιεύεται το βιβλίο της Renate Thomas, «Athletenstatuetten der Spätarchaik und des Strengen Stils», Roma, 1981.

 

Η σημασία του αγαλματίου του αθλητή αναγνωρίστηκε ήδη από τα τέλη του 19ου αιώνα, αμέσως μετά την έκθεσή του στις προθήκες του μουσείου. Το 1890, με αφορμή τη συμπλήρωση πενήντα ετών από την ίδρυση της Αρχαιολογικής Εταιρείας του Βερολίνου, ο Γερμανός αρχαιολόγος και ιστορικός της τέχνης Adol  Furtwängler [Άντολφ Φουρτβένγκλερ] δημοσίευσε ειδική μελέτη με τίτλο Eineargivische  Bronze («Ένα αργειακό χάλκινο έργο»), στην οποία υποστήριξε ότι το αγαλμάτιο αποτελεί σημαντικό πρωτότυπο έργο της ελληνικής γλυπτικής[3]. Διαβάστε τη συνέχεια »

Αναρτήθηκε στις Άρθρα - Μελέτες - Εισηγήσεις, Επίδαυρος | Με ετικέτα , , , , , , , , | Leave a Comment »

Επαναλειτουργία του Αρχαιολογικού Μουσείου Άργους

2 Ιουλίου, 2026 από Αργολική Αρχειακή Βιβλιοθήκη Ιστορίας & Πολιτισμού

Επαναλειτουργία του Αρχαιολογικού Μουσείου Άργους

 

Μετά από 12 χρόνια σιωπής άνοιξε το Αρχαιολογικό Μουσείο Άργους. Η σιωπή αυτή έσπασε οριστικά την Δευτέρα 29 Ιουνίου 2026, με τα επίσημα εγκαίνια και την επαναλειτουργία του χώρου.

Τη Δευτέρα 29 Ιουνίου 2026 το Αρχαιολογικό Μουσείο Άργους άνοιξε ξανά επίσημα τις πύλες του στο κοινό, μετά από 12 ολόκληρα χρόνια αναμονής και εργασιών ανακαίνισης. Η πόλη απέκτησε ξανά τον εμβληματικό πολιτιστικό της πυρήνα, πλήρως εκσυγχρονισμένο και έτοιμο να υποδεχθεί ντόπιους και επισκέπτες.

 

Η κύρια είσοδος του Αρχαιολογικού Μουσείου Άργους.

 

Εξωτερική όψη και μέρος του προαύλιου χώρου του Αρχαιολογικού Μουσείου Άργους. Το ανακαινισμένο κτήριο συνδυάζει τον μοντέρνο σχεδιασμό με τον σεβασμό στον ιστορικό χαρακτήρα του συγκροτήματος. Οι μεγάλες τζαμαρίες επιτρέπουν στο φυσικό φως να εισέρχεται στο εσωτερικό κατά τη διάρκεια της ημέρας, ενώ ο νυχτερινός φωτισμός αναδεικνύει την καθαρότητα των γραμμών του. Ο προαύλιος χώρος έχει μεταμορφωθεί σε μια μικρή υπαίθρια έκθεση. Τα αρχιτεκτονικά μέλη, οι κίονες και οι επιγραφές που βλέπετε τοποθετημένα πάνω στο χαλίκι, προσφέρουν μια πρώτη επαφή με την πλούσια ιστορία της πόλης πριν ακόμα ο επισκέπτης περάσει το κατώφλι του μουσείου.

 

Το Μουσείο, που παρέμενε κλειστό από το 2014, άνοιξε ξανά τις πύλες του, πλήρως εκσυγχρονισμένο, έπειτα από ένα σύνθετο έργο κτηριακής επέκτασης και μουσειολογικής αναβάθμισης, προσφέροντας έναν υπερδιπλάσιο εκθεσιακό χώρο, συνολικής επιφάνειας 950 τ.μ., όπου παρουσιάζονται μοναδικά και εξαιρετικής σημασίας ευρήματα από εμβληματικά μνημεία.

 

1. Τριποδική πυξίδα με παλαιστές (750-730 π.Χ.). 2. Αμφορέας με γεωμετρικά κοσμήματα (730-690 π.Χ.). 3-4. Αμφορείς με παραστάσεις άλογων και ανδρικές μορφές (730-690 π.Χ.). 5. Κρατήρας με άλογα και ανδρικές μορφές (730-690 π.Χ.). 6. Τριποδική πυξίδα με πλοία (750-730 π.Χ.). Φωτογραφίες: Τσάγκος Αναστάσιος.

 

Μία από τις κεντρικές αίθουσες εκθεμάτων του Αρχαιολογικού Μουσείου Άργους.

 

Θραύσμα κρατήρα με παράσταση της τύφλωσης του Πολύφημου (Μέσα 7ου αιώνα π.χ.).

 

Το κτηριακό έργο του Αρχαιολογικού Μουσείου Άργους υλοποιήθηκε από τη Διεύθυνση Μελετών και Έργων Μουσείων και Πολιτιστικών Κτηρίων με χρηματοδότηση από το ΕΣΠΑ της Περιφέρειας Πελοποννήσου, ενώ ο εξοπλισμός των χώρων και η εγκατάσταση της έκθεσης υλοποιήθηκαν από την Εφορεία Αρχαιοτήτων Αργολίδας με πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Διαβάστε τη συνέχεια »

Αναρτήθηκε στις Αργολίδα Μνημεία, Ειδήσεις - Πολιτισμός, Ελεύθερο Βήμα | Με ετικέτα , , , , , , , | Leave a Comment »

Διάλεξη της Μαρίας Δ. Ευθυμίου «Η Ναυτιλία, ένας άθλος του ανθρώπου – και του Έλληνα»

29 Ιουνίου, 2026 από Αργολική Αρχειακή Βιβλιοθήκη Ιστορίας & Πολιτισμού

Διάλεξη της Μαρίας Δ. Ευθυμίου «Η Ναυτιλία, ένας άθλος του ανθρώπου – και του Έλληνα»

 

Η Εθνική Πινακοθήκη – Μουσείο Αλέξανδρου Σούτσου (Παράρτημα Ναυπλίου) και ο Σύνδεσμος Φιλολόγων Αργολίδας διοργανώνουν διάλεξη της Ομότιμης Καθηγήτριας Ιστορίας του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών κυρίας Μαρίας Δ. Ευθυμίου που αφορά στη ναυτιλία ως άθλο του ανθρώπου και, κυρίως, του Έλληνα.

 

«Η Ναυτιλία, ένας άθλος του ανθρώπου – και του Έλληνα»

 

Η διάλεξη θα πραγματοποιηθεί το Σάββατο 4 Ιουλίου 2026 και ώρα 7:30 μ.μ. στον αίθριο χώρο στην Εθνική Πινακοθήκη – Μουσείο Αλέξανδρου Σούτσου, στο Ναύπλιο. Διαβάστε τη συνέχεια »

Αναρτήθηκε στις Ειδήσεις - Πολιτισμός | Με ετικέτα , , , , , , | Leave a Comment »

Η δίκη για την δολοφονία του Κυβερνήτη Ι. Α. Καποδίστρια

22 Ιουνίου, 2026 από Αργολική Αρχειακή Βιβλιοθήκη Ιστορίας & Πολιτισμού

Η δίκη για την δολοφονία του Κυβερνήτη Ι. Α. Καποδίστρια – Διπλωματική Εργασία της Φωτεινής Σταύρου Αλεξανδράκη, Νομική Σχολή, Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, Αθήνα, 2022.

 

Εισαγωγή – Τα γεγονότα και τα πρόσωπα στην διαδρομή προς το τέλος – Μία διήγηση της 27ης Σεπτεμβρίου 1831 – Εξιστορήσεις των σχετικών με την δολοφονία γεγονότων – Η προανακριτική διερεύνηση της δολοφονίας από την στρατιωτική δικαιοσύνη  – Η δίκη για την δολοφονία του Κυβερνήτη και η εκτέλεση του Γ.Μαυρομιχάλη –  Η διακρίβωση της ευθύνης των προσώπων κατά την εξακολούθηση των προανακρίσεων – Επίλογος

Περίληψη

Η εργασία είναι μία παρουσίαση της δικογραφίας που αφορά στην δολοφονία του Κυβερνήτη Ι. Καποδίστρια και της δίκης των άμεσα εμπλεκομένων σε αυτήν. Προσεγγίζει την προανακριτική διαδικασία που οδήγησε στην καταδίκη του φυσικού αυτουργού και των συνεργών του από το τακτικό στρατιωτικό συμβούλιο, καθώς και αυτήν που εξακολούθησε, μετά την δικαστική απόφαση, διερευνώντας την πιθανή ευθύνη περισσότερων προσώπων. Στην εργασία θίγονται ακόμη, ορισμένα ζητήματα ουσιαστικού και δικονομικού δικαίου σχετικά με την απονομή της ποινικής και ιδιαίτερα της στρατιωτικής δικαιοσύνης των αρχών του 19ου αιώνα. Στον βαθμό που είναι απαραίτητο, αποδίδονται, επίσης, περιεκτικά οι ιστορικές συνθήκες της εποχής, τα πρόσωπα και τα γεγονότα στην διαδρομή προς το τέλος του Κυβερνήτη.

 

Εισαγωγή

 

Νεανικό πορτρέτο του Ιωάννη Καποδίστρια, Ελαιογραφία Αγνώστου, Μητροπολιτικό Μέγαρο Κέρκυρας.

Ο Ιωάννης Καποδίστριας έφθασε στην Ελλάδα τον Ιανουάριο του 1828[1], αρχικά στο Ναύπλιο[2] και, αμέσως μετά, στην Αίγινα[3], όπου συνάντησε, πρώτη φορά, τον Γεώργιο Μαυρομιχάλη. Στην συνομιλία του με τον λαμπροφορεμένο διάδοχο της επιφανούς οικογένειας, όπως μεταφέρεται στην διήγηση του Γ. Τερτσέτη (1970:257-260) αποδίδοντας μαρτυρία αγνώστου, ο Κυβερνήτης,[4] με την διορατικότητα ίσως, της ωριμότητάς του, διέβλεψε αυτό, που έμελλε να συμβεί. «Ένα μόνο φοβούμαι πολύ…αν πλανεθή ο ελληνισμός σας και σηκωθή σκοτάδι μεταξύ μας, ώστε εσείς να μη διαβάζετε εις την καρδίαν μου, θολωθούν κι εμέ οι οφθαλμοί μου, ποίος ηξεύρη…Τι θα γενούμε;»

Η δολοφονία του την 27η Σεπτεμβρίου 1831, μέσα στην αγωνία της αμφίβολης, ακόμη, ύπαρξης του ελληνικού κράτους και τα ασύμπτωτα πάθη, σφράγισε την εξαίσια ήττα[5] ενός συνεπούς ανθρώπου, αφοσιωμένου έως θανάτου[6].

Τις στιγμές εκείνες, η κατάσταση παρέμενε επικίνδυνα ρευστή για την νεοσύστατη ελληνική πολιτεία. Το ζήτημα της οριστικής και πρόσφορης διευθέτησης των συνόρων της εκκρεμούσε ακόμη[7], η πολιτειακή και διοικητική οργάνωση είχε συναντήσει την δυναμική, και πλέον στασιαστική, αντίδραση των παραδοσιακών παραγόντων και των αντιμάχων διανοουμένων, που προέτασσαν, ειλικρινά ή προσχηματικά, το Σύνταγμα[8]. Όπως έχει επισημανθεί, η επανάσταση δεν είχε ουσιαστικά λήξει, τουλάχιστον στο εσωτερικό της χώρας (Β. Κρεμμυδάς, 1977:218)[9]· η καποδιστριακή περίοδος υπήρξε η τελευταία της φάση (Χ. Λούκος, 2019:61)[10].

Παρότι η διερεύνηση των αιτίων που οδήγησαν στην δολοφονία και των συνθηκών, η αξιολόγηση της σημασίας και των συνεπειών της υπερβαίνουν τις δυνατότητες αυτής της εργασίας, ορισμένες αναφορές θα γίνουν, στον βαθμό που είναι απαραίτητες. Οπωσδήποτε υπήρξε γεγονός πολλαπλά καθοριστικό, επαναφέροντας μέσα στην ελληνική ιστορική διαδρομή, ερωτήματα που δυσκολευόμαστε ή αδυνατούμε ν’ απαντήσουμε.

Η εργασία είναι μία προσέγγιση της δικογραφίας που αφορά την δολοφονία του Κυβερνήτη και της μόνης δίκης που ακολούθησε, αυτής των κατηγορουμένων για την άμεση συμμετοχή στο έγκλημα. Δίκη που, μέσα στο χάος, υπήρξε «το μοναδικό επεισόδιο αξιοπρέπειας και τιμής» (Κ. Γουντχάους, 2020:705), οδηγώντας στην θανατική καταδίκη και την σύντομη εκτέλεση του Γεωργίου Μαυρομιχάλη. Εκείνος, καθώς αρνιόταν την ενοχή του και υποδείκνυε ως φονέα τον ήδη νεκρό θείο του, δεν υπερασπίστηκε ούτε εξήγησε την πράξη. Δεν το έπραξε ευθέως ούτε στην διαθήκη του, που συνέταξε τις τελευταίες ώρες της ζωής του. Η προανακριτική διαδικασία συνεχίστηκε και μετά από τη δίκη, επί σχεδόν τέσσερεις μήνες[11], και επεκτάθηκε στην διακρίβωση της πιθανής ευρύτερης συνωμοσίας και της ευθύνης που μπορούσαν να έχουν και άλλα πρόσωπα.

Δεν έχει διασωθεί βέβαια πλήρης η δικογραφία, λανθάνει σημαντικό μέρος του ογκώδους, όπως φαίνεται, προανακριτικού υλικού[12]. Ο Β. Κρεμμυδάς (1977) μελέτησε πρώτος, το σύνολο των διασωζομένων εγγράφων, όχι μόνον όσων περιέχονται στις αρχειακές συλλογές, αλλά και εκείνα της ιδιωτικής συλλογής Β. Διοσκουρίδη[13], η οποία είχε τεθεί στην διάθεσή του. Διαβάστε τη συνέχεια »

Αναρτήθηκε στις Άρθρα - Μελέτες - Εισηγήσεις | Με ετικέτα , , , , , , , , , , , | Leave a Comment »

Ερμιονίδα και Εθνική Αντίσταση: Δύο βιβλία για τους Κρανιδιώτες αντιστασιακούς

17 Ιουνίου, 2026 από Αργολική Αρχειακή Βιβλιοθήκη Ιστορίας & Πολιτισμού

Ερμιονίδα και Εθνική Αντίσταση: Δύο ακόμη βιβλία για τους Κρανιδιώτες αντιστασιακούς | Γιάννης Μ. Σπετσιώτης

 

Πριν από λίγα χρόνια, η Αργολική Αρχειακή Βιβλιοθήκη δημοσίευσε βιβλιογραφική μελέτη του συμπολίτη μας Βασίλη Γκάτσου, με τίτλο «Βασικά βιβλία για την Κατοχή στην Ερμιονίδα, Τροιζηνία και τα γύρω νησιά». Στη μελέτη αυτή παρουσιάζονται δεκατέσσερα σχετικά βιβλία. Παράλληλα, γίνεται αναφορά τόσο σε ανέκδοτα ημερολόγια και σημειώσεις διαφόρων δημιουργών, όσο και σε άλλα βιβλία που αφορούν την περίοδο της Κατοχής στην Πελοπόννησο. Στο σώμα αυτής της βιβλιογραφίας αξίζει να προστεθούν δύο ακόμη βιβλία, εκδοθέντα την τελευταία εικοσαετία, τα οποία φωτίζουν τη δράση των Κρανιδιωτών αγωνιστών της Εθνικής Αντίστασης.

Μαρτυρίες από την αντίσταση και τη φυλακή (1941-1945)

Το πρώτο βιβλίο ανήκει στη Μαίρη Παριανού και τιτλοφορείται «Μαρτυρίες από την αντίσταση και τη φυλακή (1941-1945)», Αθήνα, 2007. Η συγγραφέας, το γένος Παριανού, γεννήθηκε το 1924 στο Κρανίδι και ήταν το πρώτο από τα τέσσερα παιδιά του Κοσμά και της Τασίας. Σε μικρή ηλικία εγκαταστάθηκε με την οικογένειά της στην Αθήνα. Μαθήτρια ακόμη Γυμνασίου, το 1941, στρατολογήθηκε στην κορυφαία αντιστασιακή οργάνωση «Προμηθέας ΙΙ», επικεφαλής της οποίας ήταν ο μετέπειτα αρραβωνιαστικός της, Χαράλαμπος Κουτσογιαννόπουλος. Λόγω της έντονης δράσης της, αναγκάστηκε να διακόψει το σχολείο. Η προσωπική της μαρτυρία, όπως καταγράφεται στο βιβλίο, αποτελεί ανεκτίμητη συνεισφορά στην ιστορία της Εθνικής Αντίστασης.

 

Η Μαίρη Παριανού στο Εμπειρίκειο Αναμορφωτήριο (πρώτη αριστερά πίσω από τα κάγκελα).

 

Το δεύτερο βιβλίο ανήκει στον Χρήστο Μαλτέζο και τιτλοφορείται «Μυστική αντίσταση: Οργάνωση Μίδας 614», Αθήνα, 2024. Η έκδοση αυτή αποτελεί μια αυτοτελή εργασία, η οποία βασίστηκε στην εκτενή, πολυσέλιδη (564 σελίδων) μελέτη του ιδίου με τίτλο «ΜΙΔΑΣ 614» (Εκδόσεις Πελασγός, 2023). Το βιβλίο φωτίζει τη δράση της ομώνυμης μυστικής αντιστασιακής οργάνωσης, επικεφαλής της οποίας -όπως είναι γνωστό- διατέλεσε ο αντισυνταγματάρχης Ιωάννης Τσιγάντες. Διαβάστε τη συνέχεια »

Αναρτήθηκε στις Βιβλία - Αργολίδα, Ερμιονίδα | Με ετικέτα , , , , , , , , | Leave a Comment »

Άργος – Ιστορικά Φωτογραφικά Τεκμήρια (1890-1970), μέρος I

15 Ιουνίου, 2026 από Αργολική Αρχειακή Βιβλιοθήκη Ιστορίας & Πολιτισμού

Άργος – Ιστορικά Φωτογραφικά Τεκμήρια (1890-1970), μέρος I

 

Η παρούσα φωτογραφική συλλογή (μέρος πρώτο) αποτελεί μια μοναδική πύλη στον χρόνο, προσφέροντας μια νοσταλγική ματιά στην ιστορική πορεία του Άργους. Από τα τέλη του 19ου αιώνα έως το τέλος της δεκαετίας του 1970, ο φακός αποτυπώνει την ψυχή και την εξέλιξη της πόλης, διασώζοντας στιγμές που χάθηκαν στο πέρασμα των χρόνων.

Μέσα από το φως και τις σκιές των ασπρόμαυρων αυτών λήψεων, αναβιώνει η καθημερινότητα μιας άλλης εποχής. Ξετυλίγονται μπροστά μας οι παραδοσιακές γειτονιές, τα εμβληματικά νεοκλασικά κτίρια, η πολύβοη αγορά και οι άνθρωποι που σμίλεψαν την ταυτότητα του τόπου. Κάθε φωτογραφία αποτελεί ένα ζωντανό τεκμήριο της κοινωνικής, οικονομικής και αρχιτεκτονικής μεταμόρφωσης του Άργους.

Στόχος αυτής της δημοσίευσης είναι να θυμίσει στους παλαιότερους το παρελθόν και να γνωρίσουν οι νεότεροι την αρχοντιά και την ιστορία του τόπου τους. Οι εικόνες αυτές διασώζουν την πολιτιστική μας κληρονομιά, προσκαλώντας μας σε μια μοναδική περιήγηση στο παρελθόν.

 

Το Άργος στην εκπνοή του 19ου αιώνα. Οι φωτογραφίες προέρχονται από τη συλλογή της Βιβλιοθήκης του Κογκρέσου, στην Ουάσιγκτον, και είναι στερεοσκοπικές. Στο υλικό που βλέπουμε υπάρχει μόνο η μία φωτογραφία ή άλλη ήταν ακριβώς δίπλα της. Η Στερεο-Φωτογραφία ή Στερεοσκοπική Φωτογραφία είναι μια τεχνική με την οποία μια φωτογραφική κάμερα παίρνει δύο ταυτόχρονες φωτογραφίες της ιδίας σκηνής από δύο διαφορετικές οπτικές γωνίες που αναπαριστούν τις θέσεις του αριστερού και δεξιού οφθαλμού στην ανθρώπινη όραση. Όταν οι δύο φωτογραφίες ιδωθούν ταυτόχρονα με την βοήθεια ενός στερεοσκοπίου η αριστερή φωτογραφία εμφανίζεται στο αριστερό μάτι και η δεξιά στο δεξί δημιουργώντας με τον τρόπο αυτό (δηλ. με την παράλλαξη) αίσθηση βάθους και τρισδιάστατη εντύπωση.

 

Η Επέλαση του Τσιμέντου και η μεταμόρφωση του Τοπίου

 

Η περίοδος που οδηγεί προς τα μέσα της δεκαετίας του 1960 σηματοδοτεί το τέλος μιας εποχής για την αρχιτεκτονική ταυτότητα του Άργους. Η ανάγκη για εκσυγχρονισμό, η αστική πύκνωση και, κυρίως, ο θεσμός της αντιπαροχής, έφεραν μια ριζική και συχνά βίαιη αλλαγή στο πρόσωπο της πόλης.

Μέχρι τότε, το Άργος χαρακτηριζόταν από χαμηλά σπίτια με μεγάλες εσωτερικές αυλές, ανθισμένους κήπους και περιβόλια. Η σταδιακή επικράτηση του μπετόν εξαφάνισε αυτούς τους πνεύμονες πρασίνου, δίνοντας τη θέση τους σε ενιαίους όγκους κτιρίων. Διαβάστε τη συνέχεια »

Αναρτήθηκε στις Άργος | Με ετικέτα , , , , , , | Leave a Comment »

«Εμπορική Πανήγυρις» – Η πρώτη λαϊκή αγορά Ναυπλίου επί Καποδίστρια

11 Ιουνίου, 2026 από Αργολική Αρχειακή Βιβλιοθήκη Ιστορίας & Πολιτισμού

«Εμπορική Πανήγυρις» – Η πρώτη λαϊκή αγορά Ναυπλίου επί Καποδίστρια

 

Στην Γενική Εφημερίδα της Ελλάδος, 19 Απριλίου 1830,  η οποία εκδιδόταν τότε στην Αίγινα, δημοσιεύεται προκήρυξη, του Διοικητή Ναυπλίας, Άργους και Κάτω Ναχαγιέ, Νικολάου Γ. Γερακάρη, η οποία θεσπίζει τη διεξαγωγή εβδομαδιαίας εμποροπανήγυρης (λαϊκής αγοράς) στο Ναύπλιο.

Ο Κυβερνήτης Ιωάννης Καποδίστριας, πρακτικός άνθρωπος, εμβληματικό υπόδειγμα πνεύματος διεθνούς εμβέλειας, καθιερώνει ένα σημαντικό θεσμό που φέρνει αλλαγές στα συναλλακτικά ήθη, καθώς περιορίζει την  κερδοσκοπία των μεσαζόντων, προς όφελος των πολιτών.

 

Γενική Εφημερίς της Ελλάδος, έτος Ε’, φ. 31, 19.4.1830

 

Έτσι στις 19 Απριλίου 1830, ιδρύεται η πρώτη λαϊκή αγορά («εμπορική πανήγυρις») στην πρωτεύουσα του κράτους, το Ναύπλιο, και συγκεκριμένα στο προάστιο της Πρόνοιας.

Το έγγραφο είναι αξιοσημείωτο εξαιτίας του σκεπτικού της ίδρυσης ενός θεσμού που φέρνει αλλαγές στα συναλλακτικά ήθη. Με τη λειτουργία της αγοράς (στην πλατεία του προαστίου, κάθε Πέμπτη), οι κάτοικοι θα προμηθεύονται «τα προς το ζην αναγκαία από τας πρώτας χείρας των χωρικών, άφθονα, καθαρά, και εις ευθηνίαν» και θα προστατεύονται έτσι από «τα δολιώματα της αισχροκερδείας των  μεταπρατών». Διαβάστε τη συνέχεια »

Αναρτήθηκε στις Άρθρα - Μελέτες - Εισηγήσεις, Ναύπλιο, Οικονομία | Με ετικέτα , , , , , , , , | Leave a Comment »

Ανοικτό Πανεπιστήμιο Ναυπλίου: «Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης και Είδηση»

10 Ιουνίου, 2026 από Αργολική Αρχειακή Βιβλιοθήκη Ιστορίας & Πολιτισμού

Ανοικτό Πανεπιστήμιο Ναυπλίου: «Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης και Είδηση»

 

Τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης και ο τρόπος με τον οποίο διαμορφώνεται και μεταδίδεται η είδηση αποτελούν το θέμα της 6ης εκδήλωσης του Ανοιχτού Πανεπιστημίου Ναυπλίου, που θα πραγματοποιηθεί την Κυριακή 14 Ιουνίου 2026, στις 11:00, στο αμφιθέατρο του 1ου Γυμνασίου Ναυπλίου.

 

Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης και Είδηση.

 

Η εκδήλωση φέρνει στο ίδιο βήμα πανεπιστημιακούς και επαγγελματίες της ενημέρωσης, επιχειρώντας να φωτίσει πτυχές της λειτουργίας των ΜΜΕ και της επικοινωνίας στη σύγχρονη εποχή. Διαβάστε τη συνέχεια »

Αναρτήθηκε στις Ειδήσεις - Πολιτισμός | Με ετικέτα , , , , , | Leave a Comment »

Τιμητική εκδήλωση στο Ναύπλιο για τον αρχαιολόγο Χρίστο Ν. Πέτρου-Μεσογείτη

9 Ιουνίου, 2026 από Αργολική Αρχειακή Βιβλιοθήκη Ιστορίας & Πολιτισμού

Φίλοι ΓΑΚ Αργολίδας: Τιμητική εκδήλωση στο Ναύπλιο για τον αρχαιολόγο Χρίστο Ν. Πέτρου-Μεσογείτη

 

Φίλοι των ΓΑΚ Αργολίδας

Οι Φίλοι των ΓΑΚ Αργολίδας θα πραγματοποιήσουν εκδήλωση προς τιμήν του Χρίστου Ν. Πέτρου-Μεσογείτη (1909-1944), αρχαιολόγου, εφόρου αρχαιοτήτων Αργολιδοκορινθίας κατά την περίοδο της Κατοχής (1941-1944), Ιστορικού και Λαογράφου.

Πρόκειται για τον άνθρωπο που υπήρξε επικεφαλής της ομάδας διάσωσης αρχαιοτήτων στο Ναύπλιο και όχι μόνο κατά τη διάρκεια της Κατοχής.

Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί το Σάββατο  13 Ιουνίου 2026, στις 7.30μμ, στο χώρο της Δημόσιας Κεντρικής Βιβλιοθήκης Ναυπλίου «Ο Παλαμήδης».

 

Φωτογραφία Χρίστου Πέτρου-Μεσογείτη στο Μαλίκ (ανατολική Αλβανία). Αρχείο: Δημοτική Βιβλιοθήκη Καλυβίων.

 

Για τη ζωή και την επιστημονική πορεία του τιμώμενου θα μιλήσουν:

– Ο κος Πέτρος Ι. Φιλίππου-Αγγέλου, αρχαιολόγος, πρ. δήμαρχος Καλυβίων / Σαρωνικού με θέμα: «Χρίστος Ν. Πέτρου – Μεσογείτης (1909-1944). Αρχαιολόγος, Ιστορικός, Λαογράφος. Έφορος Αρχαιοτήτων Αργολίδος 1941-1944». Διαβάστε τη συνέχεια »

Αναρτήθηκε στις Ειδήσεις - Πολιτισμός | Με ετικέτα , , , , , | Leave a Comment »

Older Posts »